|
Verslag van de activiteit
Engelen bij kaarslicht
een succes
Hans van de Ven
Op zondag 14 december werd
het dorpsevenement ‘Engelen bij kaarslicht’ gehouden bij gelegenheid van
het feit dat het dit jaar zestig jaar geleden was dat
Engelen als laatste Brabantse gemeente op het elektriciteitsnet werd
aangesloten. Mede door het goede weer was de belangstelling massaal en
de sfeer bijzonder
gezellig. Er was volop muziek van onder andere De Lichtpuntjes, een
groep dorpsgenoten die bij de aankondiging van dit evenement spontaan
zijn gaan repeteren,
in de met kaarsen mooi verlichte Protestantse kerk en de sfeervol
versierde Engelenburcht. Ook waren er de bekende Joop & Mary uit ons
dorp met de accordeon,
de muzikale bouwers van de kerststal van de Sint Jan met een ensemble
waar ook een dorpsgenoot deel van uit maakt, ensemble Ottoni onder
leiding van Huub
Lommers, bij een ieder bekend als de oud-dirigent van T.O.G, het
Engelens Kadekoor, Muziekvereniging TOG en gastharmonie Sint Cathrien
uit ’s-Hertogenbosch.
Marcel Jansen en Paul Pardoel praatten de optredens in beide locaties
vakkundig aan elkaar.
Buiten was er volop gratis
te smullen. De Schuilplaats heeft bijzonder goed uitgepakt met voor
iedereen snert onder de leuze: ‘de snertjong van Engelen geven snert
weg’. De Engelenburcht schonk warme chocomel en Engelens Belang voorzag
iedereen van warme glühwein met een klein worstenbroodje. Bij de
ontspanningsvereniging waren er kerstkaarten en kerststukjes te koop,
waarbij de jeugd volop belangstelling had voor het gratis kerststukjes
maken.
De Heemkundegroep liet onder
andere met foto’s zien hoe de elektrificatie van Engelen in 1948 tot
stand kwam. Echt spannend werd het voor jong en oud toen een echte
professionele vuurspuwer op straat verscheen die met veel ‘oh’s en ah’s’
van het publiek zijn kunsten vertoonde. Dat het een bijzonder sfeervol
geheel werd kwam niet alleen door de Kerstman en de geplaatste fakkels
en vuurkorven. Ook de diverse kraampjes met kerstartikelen waren
bijzonder leuk aangekleed. Fantastisch was de medewerking van de
buurtbewoners die op verzoek kaarsen voor het raam hadden gezet en het
elektrische licht zoveel mogelijk uit lieten.
Het mooi aanlichten van de
Protestantse kerk binnen en buiten maakte de zaak compleet. De
Lichtpuntjes en de ensembles
van TOG zorgde muzikaal ook buiten voor echte kerstsfeer. Ook Essent
werkte enorm mee. Niet alleen als hoofdsponsor naast het BIG-geld van
het Wijkgericht Werken, maar ook door gratis vooraf de lantaarnpalen te
doven en na afloop door een servicemonteur weer aan te laten doen.
Kortom, Engelen bij kaarslicht was een
groot succes.
Dank daarom aan iedereen die
spontaan hieraan heeft meegewerkt. Van bouwploeg tot muziek, van
medewerkers achter de kramen tot geluid, verlichting
en hand en spanwerk. Iedereen enorm bedankt! Meer foto’s zijn te zien
op: www.dorp-engelen.nl, de dorpssite die ook achter de schermen
meewerkte aan dit evenement.

Foto's van Wim Roelsma
Foto's van de jongeren van de Schuilplaats
================================================================================================================
Op
zondag 14 december
a.s. organiseerde
Engelens Belang.
In samenwerking met
de Engelenburcht
van 16.00 tot 20.00 uur het evenement
‘Engelen bij kaarslicht’
ter gelegenheid van het feit
dat ons dorp dit jaar zestig jaar geleden, als laatste Brabantse
gemeente, werd aangesloten op het elektriciteitsnet.
Lange adem

Om elektriciteit in Engelen
te krijgen ging er heel wat aan vooraf.
Al in 1934 schreef pastoor
G. Versteeg van Bokhoven een brief aan de PNEM om de beide dorpen aan te
sluiten.
Het resultaat was negatief.
In 1935 doet burgemeester Willemse nogmaals een poging. De Raad van
Toezicht van de PNEM vindt het te duur en geeft aan dat er voorlopig
geen sprake van kan zijn.
Burgemeester Willemse laat
het er niet bij zitten en vraagt hoe hoog de kosten van elektrificatie
van Engelen en Bokhoven geraamd zijn.
Als bijdrage in de
aanlegkosten moet de gemeente 15.240,- gulden betalen en per jaar
moet een afname van 4800 kWh worden gegarandeerd. Voor lichtdoeleinden
wordt 30 cent per kWh in rekening gebracht en voor klein
krachtdoeleinden 14 cent. Het toenmalige gemeentebestuur vond de
voorwaarden waarschijnlijk onaanvaardbaar en er was dus nog geen
elektra.
Klooster
Het pensionaat van de
zusters van JMJ aan de toenmalige Diezekant had al vanaf 1924
elektriciteit. Met een zelf aangeschafte
15 PK-motor met
gelijkstroomdynamo en een accumulatorbatterij van 162 Amp hadden zij wel
elektrisch licht. Van dit voordeel mocht, tegen betaling van 40 cent per
kWh, ook pastoor van de Meijden gebruik maken. Installatiebureau Thust
en Graff verzorgde daarvoor in de
kerk en de pastorie een complete elektrische lichtinstallatie voor
590,00 gulden. Begin jaren veertig waren er enige vindingrijke personen,
die het toch wel leuk vonden als er bij de toneeluitvoering in het café
van Brouwers licht zou zijn. Daarvoor spanden zij een kabel vanaf het
pensionaat naar het café.
Eindelijk
In 1946 schrijft
burgemeester Willemse opnieuw een brief aan de PNEM. Nu was er meer
succes.
Na een eerste contact komt de PNEM in maart 1947 met een kostenplaatje.
Er zijn twee hoogspanningsruimten nodig: één in Bokhoven en één in
Engelen. De kosten van het hele project bedragen 161.600,00 gulden . De
jaarlijkse kosten van afschrijving, onderhoud, stroomopwekking en
administratie zijn 11.925,00 gulden. De inkomsten worden geschat op
5.700,00 gulden per jaar, gebaseerd op 148 licht- en 10
rachtaansluitingen.
Het verlies dat de PNEM zal lijden, ca 30.000,00 gulden, kan over tien
jaar verdwenen zijn. Als de gemeente Engelen hiervan 15.000,00 gulden op
tafel wil leggen, zal de PNEM de rest voor eigen rekening nemen. Het
gemeentebestuur hapte snel toe en in 1948 was het er dan.

Historisch moment
Op vrijdag 14 mei 1948
beleefde de PNEM een historisch moment toen Engelen als laatste
Brabantse gemeente officieel op het elektriciteitsnet werd aangesloten.
In aanwezigheid van alle inwoners, de gemeenteraad in jacquet, Harmonie
TOG en de zangvereniging, sloot commissaris der koningin, dr J.E. de
Quay, Engelen aan op het net door een hendel over te halen. Volgens
afspraak waren in het hele dorp ramen en gordijnen open en gingen alle
lampen in de huizen tegelijk aan. Voor de straatverlichting waren 21
lichtmasten geplaatst en die deden ook mee aan het lichtfeest. Op het
Raadhuisplein, onder het schijnsel van de oranje feestlampen aan de
lindeboom, speelde de harmonie het Wilhelmus en blies De Quay officieel
de laatste bronolielamp uit
Lantaarnopsteker.
Met de komst van de
elektrische lantaarn verdween met de olielamp ook de lantaarnopsteker
uit het straatbeeld. De laatste was Gradus Toebak, die het in 1945
had overgenomen van Piet van Gestel. In de winter moesten de lampen
branden van 18.00 tot 21.00 uur. ´s Nachts was het dus donker in het
dorp, behalve de kerstnacht. Dan moesten de lampen een half uur voor de
nachtmis aan zijn. Iedere dag ging de lantaarnopsteker met ladder en
oliekan de lampen langs om ze bij te vullen. In Engelen stonden 10
lantaarnpalen
langst de Diezekant, de Dorpstraat en de Achterstraat. In Bokhoven 9
stuks.
Evenement
Op zondag 14 december is er
tussen 16.00 en 20.00 uur van alles te doen in de oude dorpskern van
Engelen.
In de Protestantse kerk en
de Engelenburcht wordt een afwisselend muzikaal programma gepresenteerd
door o.a. Muziekvereniging TOG en een gastharmonie, duo Joop en Mary,
het Engelense Kadekoor en een gastkoor en verschillende anderen.
Het kerkpleintje, de
Achterstraat en het plein voor de Engelenburcht zal gevuld zijn met een
winterbraderie met allerlei kraampjes van diverse verenigingen met
lekkernijen. Ook worden er allerlei zelfgemaakte en andere artikelen
verkocht die met de feestdagen te maken hebben. Bovendien zijn er
diverse winterse presentaties. Er is nog gelegenheid om voor € 12,50 een
kraampje te huren.
Tussen de kramen door spelen
allerlei muziekgroepjes en is er voor groot en klein speciaal
straatamusement.
Natuurlijk wordt het geheel
met veel kaarsen en vuurkorven sfeervol aangekleed en we vragen de
bewoners van de huizen langs deze straten voor hun raam hetzelfde te
doen en het elektrisch licht een avondje uit te laten.

Kortom:
dit unieke evenement in de oude dorpskern van Engelen mag u niet missen!
Het geheel wordt financieel
mede mogelijk gemaakt door een bijdrage vanuit het Wijkgericht Werken.

Voor nadere informatie Hans
Groenendaal, tel: 631 1616 of Hans van de Ven, tel: 631 3257.
Met dank aan de
Heemkundegroep Engelen voor het beschikbaar stellen van het materiaal.
|